29 januari 2006

Netwerkbrede aansturing van verkeersbeheersingsmaatregelen

TNO ontwikkelt nieuwe testomgeving voor verkeersmanagement

De komende jaren zal het verkeersaanbod de capaciteit van de infrastructuur blijven overtreffen. De files, de overlast van (vracht)auto’s en de verkeersonveiligheid dwingen om na te denken over het veiliger en zorgvuldiger gebruik van het bestaande wegennet. Hoe kun je het bestaande wegennet veiliger en effectiever benutten? Dat is een van de actuele vragen waarvoor het verkeersmanagement zich gesteld ziet. Voor de Adviesdienst Verkeer en Vervoer (AVV) hebben wij een testomgeving ontwikkeld om methoden te beproeven voor proactief, netwerkbreed verkeersmanagement. Deze testomgeving maakt het mogelijk om diverse maatregelen vooraf te evalueren en daarmee complexe ontwerpen te optimaliseren.

Voor netwerkbreed verkeersmanagement is een netwerkaansturingsmodule nodig: een module die het mogelijk maakt om de bestaande technische systemen op en langs de weg, zoals route-informatiepanelen, op zo’n manier aan te sturen dat deze in samenhang worden ingezet. Om zo’n module te kunnen ontwikkelen, hebben wij een realistische testomgeving ontwikkeld waarin de diverse concepten voor het invullen van de netwerkaansturingsmodule kunnen worden getoetst op effectiviteit en realiseerbaarheid.

Het Traffic Management Testbed
TNO Bouw en Ondergrond heeft een testbed ontwikkeld om na te gaan om wat de beste methode is voor netwerkbreed verkeersmanagement. Dit testbed, genaamd Traffic Management Testbed (TMT), is een omgeving die het mogelijk maakt extra intelligentie toe te voegen aan de onderliggende componenten van een verkeerssysteem (wegsegmenten, voertuigen, maatregelen, etc.). TMT is ontwikkeld om te kunnen experimenteren met verschillende vormen om verkeersmanagementmaatregelen in netwerkverband te coördineren.
Op dit moment wordt een vorm van netwerkaansturing gebruikt in de verkeerscentrale de Wijde Blik voor de regio Alkmaar. De verkeerscentrale beschikt over een zogenoemde RegelTactiekenModule (RTM). De RTM was de eerste aanzet voor integrale netwerksturing in de regio Alkmaar. TNO heeft de RTM ingebracht in de testomgeving, zodat de prestaties van deze module bij verschillende netwerkcondities geëvalueerd kunnen worden en zonodig verbeterd.

De achtergrond
Hoe kan de wegcapaciteit met de toenemende verkeersdruk veiliger en zorgvuldiger worden benut? In het Werkboek Gebiedsgericht Benutten (van de Verkeerskundige Architectuur) is daar een methodiek voor beschreven. Zo is aangegeven hoe het wensbeeld van een veiliger en zorgvuldiger gebruik kan worden vastgelegd in een zogeheten regelstrategie. Ook is aangegeven hoe uit de vergelijking van de actuele (of verwachte) verkeerssituatie met dit wensbeeld de benodigde verkeersmanagementservices (en vervolgens concrete maatregelen) kunnen worden afgeleid. Op dat moment wordt duidelijk welke maatregelen (technische systemen) langs de kant van de weg moeten worden neergezet voor netwerkbreed, proactief verkeersmanagement.

Daarbij is het belangrijk dat deze verkeersmanagementmaatregelen op het juiste moment, onderling gecoördineerd worden ingezet, om ook daadwerkelijke effecten te bewerkstellingen in het verkeer. De volgende stappen moeten daarbij worden doorlopen:

• Observeren.
  De verkeerssituatie wordt geobserveerd, gebruikmakend van de beschikbare sensoren (inwinkant).
• Evalueren.
  De verkeerssituatie wordt geëvalueerd ten opzichte van het referentiekader dat hoort bij de actuele regelstrategie.
• Beslissen.
  Er worden besluiten genomen over de te activeren set van services, waarbij al dan niet de regelstrategie wordt aangepast.
• Handelen.
  Gecoördineerde services worden vertaald in informatie, adviezen en aanwijzingen aan de weggebruikers.

De RTM is vormgegeven volgens deze stappen in het testbed. Ieder deel is een losstaande applicatie waarvan de kennis is vastgelegd in de vorm van voor een verkeerskundige toegankelijke beslisregels. Het resultaat vormt een goede basis voor een verdere, interactieve, ontwikkeling van de netwerkaansturingsmodule.

meer info: TNO Bouw en Ondergrond - Bouwweb Infrastructuur